Νεογνικός ακοολογικός έλεγχος


Ο Χειρουργός Ωτορινολαρυγγολόγος Κωνσταντίνος Μπουρτζάλας γράφει για τον νεογνικό ακοολογικό έλεγχο και τη σημασία του.

 

 

Τι είναι ο ΝΑΕ, πώς γίνεται;

Πρόκειται για τον έλεγχο ακοής που μπορεί να γίνει ήδη από τις πρώτες ώρες ζωής του παιδιού. Γίνεται σε πρώτη φάση με μια εξέταση που λέγεται ωτοακουστικές εκπομπές και αν διαγνωσθεί πρόβλημα, μπορεί να εμπλουτισθεί και με άλλες πιο εξειδικευμένες εξετάσεις. Πρόκειται για μια αξιόπιστη, ανώδυνη και με υψηλά ποσοστά ευαισθησίας και ειδικότητας, εξέταση. Στα περισσότερα προηγμένα κράτη εντάσσεται στις λεγόμενες υποχρεωτικές εξετάσεις του νεογνού πριν φύγει από το μαιευτήριο.

Πόσο απαραίτητος είναι;

Η βαρηκοΐα αποτελεί τη συχνότερη συγγενή ανωμαλία κατά την παιδική ηλικία. Είναι κατά 30 φορές συχνότερη απ’ ότι για παράδειγμα η φαινυλκετονουρία, ο έλεγχος της οποίας εντάσσεται στις λεγόμενες υποχρεωτικές εξετάσεις. Στατιστικά στοιχεία στη χώρα μας καταδεικνύουν ότι σε κάθε 1000 γεννήσεις αντιστοιχούν 2-4 νεογνά με μεγάλου βαθμού νευροαισθητήρια βαρηκοΐα. Πρόκειται για αρκετά μεγάλη συχνότητα. Η αναγκαιότητα ανίχνευσης μιας τέτοιας βαρηκοΐας έχει να κάνει με την ικανότητα ανάπτυξης των βασικών γλωσσικών και νοητικών δεξιοτήτων αυτών των παιδιών προκειμένου να ενταχθούν ομαλά στο κοινωνικό σύνολο.

Πότε πρέπει να γίνεται;

Έχει τεράστια σημασία ο χρόνος ανίχνευσης μιας τέτοιας βαρηκοΐας. Είναι διαφορετικό η θεραπευτική παρέμβαση να ξεκινήσει στους 6 έως 12 μήνες απ’ ότι στα 2-2,5 χρόνια. Αυτή η διαφορά μεταφράζεται σε χαμένο χρόνο ψυχοπνευματικής ανάπτυξης και προσαρμογής του παιδιού. Τα αδιάγνωστα βαρήκοα παιδιά αντιμετωπίζουν προβλήματα ομαλής ένταξης στο κοινωνικό σύνολο που συνήθως εκδηλώνεται με τα 2 άκρα, δηλαδή είτε με επιθετική συμπεριφορά, είτε με απάθεια και περιθωριοποίηση, διότι σε κάθε περίπτωση δεν μπορούν να συμμετάσχουν «ισότιμα» στις δραστηριότητες με τα άλλα παιδιά. Όλα αυτά μπορούν αποφευχθούν με την έγκαιρη διάγνωση και θεραπευτική αντιμετώπιση. Στην πραγματικότητα, με την έγκαιρη αντιμετώπιση , αλλάζει ο κόσμος τους.

Πού οφείλεται η νεογνική νευροαισθητήρια βαρηκοΐα;

Σε ισότιμα ποσοστά 50-50%, μπορεί να είναι κληρονομική ή επίκτητη.

Η κληρονομική μπορεί να είναι συνδρομική (30%) ή μη συνδρομική (70%). Με τον όρο συνδρομική εννοούμε ότι αποτελεί τμήμα μιας ομάδας παθήσεων σε διάφορα συστήματα του οργανισμού. Ευτυχώς ή δυστυχώς, η βαρηκοΐα είναι αυτή που μπορεί να ανιχνευθεί πρώτη και να μας δώσει πολύτιμο χρόνο για την αξιολόγηση και αντιμετώπιση των άλλων παθήσεων του συνδρόμου.

Δυστυχώς όμως, σε ένα ποσοστό 25-30% κάποια ήδη βαρηκοΐας δεν εμφανίζονται στη γέννηση αλλά αργότερα στη βρεφική ή παιδική ηλικία.

 

Πότε ένα παιδί είναι ύποπτο για βαρηκοΐα;

 

Ένα παιδί ηλικίας 2 μηνών έως 2 ετών είναι ύποπτο για βαρηκοΐα όταν:

  • Συνηθισμένοι θόρυβοι, όπως το γάβγισμα ενός σκύλου, το τικ-τακ του ρολογιού, η μουσική, δεν το αποσπούν από το παιχνίδι του.
  • Αν δε στρίβει το κεφάλι του στο χτύπημα μιας κουδουνίστρας ή το τσαλάκωμα ενός χαρτιού (εφόσον δε σας βλέπει).
  • Αν δεν αντιδρά όταν φωνάζουν το όνομά του από απόσταση1-2 μέτρων.
  • Αν δεν προσπαθεί να μιμηθεί τη φωνή που ακούει.
  • Αν δεν εμπλουτίζει συνεχώς το λεξιλόγιό του σύμφωνα με την ηλικιακή του εξέλιξη (οι λέξεις μαμά και μπαμπά δεν είναι αρκετές).

 

Ποια νεογνά θεωρούνται υψηλού κινδύνου για βαρηκοΐα;

 

          Αυτά που έχουν κάτι από τα παρακάτω:

  • οικογενειακό ιστορικό βαρηκοΐας
  • ιστορικό νοσηλείας σε μονάδα εντατικής θεραπείας νεογνών >5 ημερών
  • συγγενείς λοιμώξεις όπως ερυθρά, τοξοπλάσμωση, κυτταρομεγαλοϊό, έρπητα, σύφιλη
  • κρανιοπροσωπικές ανωμαλίες όπως δυσμορφίες του πτερυγίου, του έξω ακουστικού πόρου, τα υπεράριθμα ωτία, τα προωτιαία συρίγγια, λαγώχειλο
  • παρουσία στιγμάτων ή άλλων ευρημάτων που συνδυάζονται με σύνδρομα που περιλαμβάνουν βαρηκοΐα.
  • νεογνά με βάρος μικρότερο των 1500g
  • νεογνά με ίκτερο > 20mg%.
  • νεογνά που έλαβαν ωτοτοξικά φάρμακα
  • νεογνά με περιγεννητική ασφυξία ή μηχανική υποστήριξη της αναπνοής
  • νεογνά με μεταγεννητικές λοιμώξεις που σχετίζονται με βαρηκοΐα όπως π.χ. μικροβιακή ή ιογενής μηνιγγίτιδα.

 

 

 Ο Κωνσταντίνος Μπουρτζάλας είναι Χειρουργός Ωτορινολαρυγγολόγος.

Σχετικά Άρθρα

Timeline